Click Track ile Kayıt Yapmak

Click track, kayıt sırasında müzisyenin yalnızca kendi kulaklığından duyduğu, kayda karışmayan bir metronom sesidir. Bu, tüm çalgıların aynı sabit tempoya kilitlenerek kaydedilmesini sağlar — bu da sonradan düzenleme, kesme-yapıştırma ve overdub (üst üste kayıt) işlemlerini mümkün kılar.

Bir grup canlı olarak birlikte çalarken doğal olarak birbirini dinleyip zamanlamayı ayarlayabilir, ama her enstrüman ayrı ayrı (farklı zamanlarda) kaydedildiğinde bu mümkün değildir. Click track, tüm parçaların aynı zaman ızgarasına oturmasını garanti eder — bu da bateri, bas ve diğer parçaların birbiriyle tutarlı olmasını sağlar.

Kısa, keskin ve net bir ses (basit bir "tık" veya kısa sinüs dalgası) genellikle en iyi sonucu verir. Yumuşak veya uzun çınlayan sesler, özellikle hızlı tempolarda vuruşların birbirine karışmasına yol açabilir. Metrovy'nin metronomu, farklı ses karakterleri arasından seçim yaparak bu ihtiyacı karşılar.

Click, yalnızca müzisyenin kulaklığından duyulmalı, mikrofona veya kayda hiçbir şekilde sızmamalıdır ("bleed" sorunu). Kapalı tip (closed-back) kulaklıklar bu sızıntıyı en aza indirir. Click seviyesini, net duyabileceğiniz ama performansınızı bastırmayacak en düşük seviyede tutun.

Bazı müzisyenler click'in performansı "mekanikleştirdiğini" düşünür. Bu endişe kısmen geçerlidir, ama çözümü click'i tamamen bırakmak değil, tempo haritası kullanarak şarkının doğal tempo iniş çıkışlarını (ritardando, hızlanma) click'e önceden programlamaktır. Ayrıca click ile düzenli pratik yapmak (bkz. Zamanlamanızı Nasıl Geliştirirsiniz?), click'in doğal hissedilmesini sağlar.

Click aniden, hiçbir uyarı olmadan başladığında ilk vuruşu tam zamanında yakalamak zordur — müzisyenin enstrümanına hazırlanacak, nefes alacak ve tempoyu içselleştirecek bir-iki saniyeye ihtiyacı vardır. Giriş sayımı (count-in veya pre-roll), tam bu boşluğu dolduran, gerçek kaydın 1. vuruşundan önce gelen kısa bir sayım veya vurgu dizisidir.

Çoğu DAW'da bu, "pre-roll" ayarından bir-iki ölçü olarak otomatik eklenebilir; click aynı sesle çalar ama kayıt başlamadan önceki bu ölçüler görmezden gelinir. Manuel bir yaklaşım da yaygındır: sözlü bir sayım ("bir, iki, üç, dört") ya da normal click'ten farklı bir vurgu sesiyle (örneğin daha tiz bir tık veya farklı bir perde) işaretlenmiş son vuruş, müzisyene "işte gerçek 1. vuruş burada" mesajını net verir.

Şarkı, vuruş 1'de değil de bir önceki ölçünün son çeyreğinde (pickup/anacrusis) başlıyorsa, count-in özellikle kritik hale gelir — düz bir 4 vuruşluk sayım yetersiz kalabilir ve ekstra bir alt bölüm (subdivision) sesi eklemek, girişin nereden başlayacağını netleştirir.

Canlı bir grup aynı anda kaydedildiğinde, click genellikle sadece davulcuya (bazen bas gitariste de) verilir; diğer müzisyenler davulcuyu takip ederek doğal bir grup hissini korur. Bu kurulumda her müzisyenin kendi kulaklık karışımını (cue mix) ayrı ayrı ayarlayabilmesi önemlidir — davulcu click'i net duyarken, vokalist kendi sesini ve piyanoyu daha ön planda isteyebilir.

Solo overdub'da (parçaların tek tek, farklı zamanlarda kaydedildiği yöntemde) durum değişir: her yeni katman, hem click'i hem de önceden kaydedilmiş tüm parçaları aynı anda dinlemelidir. Bu nedenle overdub kayıtlarında referans mix'in dengesi kritik önem taşır — click çok kısık kalırsa yeni katman tempoyu kaybedebilir, çok yüksek kalırsa önceki parçaları duymak zorlaşır.

Tür de click seçimini etkiler: 7/8 veya 5/4 gibi düzensiz ölçülerde çalan gruplar genellikle alt bölümlere ayrılmış (subdivided) bir click tercih eder, böylece her vuruşun nereye denk geldiği duyulur. Yavaş baladlarda ise çift zaman (double-time) click, müzisyenin tempoyu daha hassas hissetmesine yardımcı olabilir.

İlgili araçlar: Online Metronom, Stüdyo Modu. İlgili rehberler: Tempo Haritası Nedir?, Zamanlamanızı Nasıl Geliştirirsiniz? ve Davulcular için Metronom.